کد خبر 111676

افزایش دما در تابستان 1400 و رشد مصرف سرانه برق شهری و صنعتی، پیش‌بینی‌های نگران‌کننده کارشناسان و برخی از مسئولان صنعت برق و نیروگاه‌ها را به واقعیت تبدیل کرد. قطعی مکرر برق در سراسر کشور، نارضایتی عمومی را درپی داشت که با پیگیری و تاکید نهادهای حاکمیتی، کمی از شعله‌های آن کاسته شد. دلایل و عوامل ضد و نقیضی در جریان خاموشی‌های اخیر از سوی مدیران وزارت نیرو و سایر ارگان‌های مرتبط اعلام می‌شود، مانند مصرف بالای برق خانگی و شهری، مصرف فزاینده در مزارع استخراج رمزارزها، صادرات به عراق و افغانستان، فرسودگی شبکه‌های انتقال و غیره!

به گزارش پایگاه خبری بااقتصاد، تمامی عوامل فوق را می‌توان مزید بر علت دانست اما علت اصلی مشکلات اخیر در صنعت برق را باید در انحصار شرکت توانیر و سرباززدن وزارت نیرو از مصوبه‌های هیات وزیران برای تامین برق صنایع با مصرف بالای 5 مگاوات از طریق بورس انرژی با مکانیسم قرارداد دوجانبه یا سایر روش‌ها و بازارهای متداول بازار سرمایه، جست‌وجو کرد. این مصوبه که در مهرماه 99ابلاغ شد و قرار بود پس از 6 ماه اجرا شود، هنوز در پیچ‌وخم بروکراسی‌های خودساخته گرفتار است.

طبق این مصوبه، وزارت نیرو و شرکت بورس انرژی ایران مکلف به ایجاد زیرساخت‌های لازم برای تامین برق مشترکان تجاری و صنعتی که بیش از 5 مگاوات مصرف دارند، شده‌اند. همچنین قرار شد پس از اجرای این مصوبه، در یک زمان‌بندی دوساله، تمامی مشترکان با مصرف بیش از یک مگاوات نیز مشمول این طرح شوند و نقش دولت، شما بخوانید انحصار توانیر، در صنعت برق و نیروگاه‌های کشور کاهش یابد.

ناگفته نماند که شرکت مادرتخصصی توانیر، زیرمجموعه وزارت نیروست که وظیفه مدیریت تولید، انتقال و توزیع نیروی برق را در کشور برعهده دارد و خریدار انحصاری برق نیروگاه‌های دولتی و خصوصی و واگذارکننده برق به صنایع با تعرفه‌های تفکیکی محسوب می‌شود!

یکی از مشکلات نیروگاه‌های بخش خصوصی و تولیدکنندگان برق، مطالبات معوق از وزارت نیروست که بر اساس مصوبه مذکور، در صورت عرضه برق در بورس انرژی، شرکت‌های تولیدکننده می‌توانند محصول‌شان را به‌صورت نقدی بفروشند و بخشی از درآمدهای حاصله را به سرمایه‌گذاری و توسعه زیرساخت‌های نیروگاهی اختصاص دهند. حتی در بخش صادرات برق نیز انحصار توانیر و وزارت نیرو مشهود و مطالبات معوق صادرات برق به عراق نمونه بازر آن است!

سخنان اخیر محمدعلی دهقان دهنوی، رییس سازمان بورس اوراق بهادار در جمع مدیران نیروگاه‌های بورسی و پیشنهادهایی که برای خروج صنعت برق از شمول قیمت‌گذاری دولتی با مکانیسم عرضه و تقاضا در بورس انرژی ارایه داد، این گفته‌ها را تایید می‌کند. اشاره دهنوی به ماده 18 قانون توسعه ابزارها و اظهار نارضایتی وی از قوانین و مصوبه‌هایی که هنوز اجرا نشده، همچنین سهمیه‌بندی برق صنایع توسط توانیر که عمده مطالبات تولیدکنندگان برق کشور است، چالش‌های اصلی این صنعت مادر و مهم به‌شمار می‌رود.

رییس سازمان بورس البته، راهکارهای علمی و عملی را نیز برای حل بحران صنعت برق کشور ارایه داد که مهم‌ترین بخش آن، عرضه و تقاضا در بورس انرژی، حذف قیمت‎‌گذاری دستوری و سهمیه‌بندی صنایع، صادرات برق توسط نیروگاه‌های بخش خصوصی در رینگ بین‌الملل بورس انرژی است. بنابراین، درصورت عرضه برق در بورس انرژی، افزون بر نقدشوندگی سریع و سودآوری مناسب برای صنایع و نیروگاه‌ها، تامین منابع برای سرمایه‌گذاری‌های توسعه‌ای این صنعت نیز فراهم می‌شود.

باتوجه به‌این‌که سود صادرات برق ایران، تا 5 برابر بیش‌تر از فروش برق داخلی است، همچنین نیاز کشورهای همسایه ازجمله عراق، افغانستان، ترکمنستان و غیره به واردات برق از ایران، سرمایه‌گذاری در این صنعت، یکی از سودآورترین بخش‌های صنعتی محسوب می‌شود. البته صنعت برق در سال‌های اخیر به دلیل تحریم‌های اقتصادی با چالش‌هایی برای سرمایه‌گذاری مواجه شده است و راهکار تامین منابع از طریق بازار سرمایه و عرضه و تقاضای برق صنعتی و تجاری در بورس انرژی، می‌تواند این صنعت را از بحران کنونی برهاند.

تهیه و تنظیم: مولود غلامی

 

ارسال نظر

تازه ها